1944r. - wiosną powstaje grupa samoobrony mająca za zadanie chronić ludność polską przed oddziałami UPA. Uzbrojenie grupy składało się z 1 strzelby oraz kos i wideł. Dopiero po przejściu frontu wszyscy posiadali broń palną, którą zdano w 1947 roku po zniknięciu zagrożenia. 1944 r. - 14 września z rejonu Manasterca i Gór Słonnych została wprowadzona do walki 237 dywizja 11 korpusu piechoty 4 frontu ukraińskiego. Nacierając na Uherce Mineralne złamała ona opór Niemców na rubieży Bezmiechowa Dolna - Bezmiechowa Górna, posunęła się o 6 km i do końca dnia zdobyła Jankowce i Olszanicę. Osiągnięcie przez 276 i 237 dywizje piechoty wyznaczonych rubieży rozszerzyło wyłom w obronie nieprzyjaciela do 12 kilometrów i umożliwiło wprowadzenie do walki sił głównych 11 korpusu piechoty z rubieży Lesko - Jankowce - Rudenka. 1944r. - 15 września Uherce zostały wyzwolone przez 276 Dywizję Piechoty gen. mjr. P. Bieżki. 1944 r. - 5 listopada na zebraniu wiejskim Franciszek Kurek zostaje wybrany na sołtysa. 1944 r. - 27 listopada odbywa się pierwsze posiedzenie Gminnej Rady Narodowej. Na przewodniczącego zostaje wybrany Tadeusz Ogonowski. 1944 r. - 27 listopada odbyły się pierwsze zajęcia szkolne. Kierownikiem był wówczas Apolinary Kłodnicki. Do szkoły uczęszczały dzieci z okolicznych wsi: Myczkowce, Orelec i Zwierzyń. 1949-1951 r. - w miejscowej szkole funkcjonowała gromadzka komisja do walki z analfabetyzmem. 1945 r. - podczas spisu powszechnego ludności w gminie Olszanica przeprowadzonego w Uhercach Mineralnych przez sołtysa Franciszka Kurka we wsi mieszkało 601 dorosłych i 467 dzieci (wykazy imienne).
- przy kolejnym spisie ludności przeprowadzonym w dniu 13 VI wykazano, iż we wsi mieszkały 432 osoby dorosłe pow. lat 18 (172 Polaków i 260 Ukraińców) oraz 676 dzieci (231 Polaków i 345 Ukraińców). Stosowano kryterium wyznaniowe.
- do końca 1945 r. ewakuowano na wschód do USRR 316 osób deklarujących narodowość ukraińską. We wsi pozostało 61 rodzin mieszanych liczących z dziećmi 226 osób. 1945r. - gmina Uherce Mineralne powiększa się o gromadę Bóbrka i Zabrodzie 1947 r. - podczas akcji "Wisła" wysiedlono na Ziemie Odzyskane 553 osoby wyznania grecko-katolickiego, narodowości rusińskiej i ukraińskiej. 1947 r. - zostaje otwarte przedszkole w budynku po byłej parafii grecko-katolickiej. Było prowadzone przez zakonnice ze Zgromadzenia Sióstr Służebniczek. W 1962 roku przedszkole zostało upaństwowione, a w 1982 roku zostało przeniesione do budynku po internacie. 1947 r. - utworzono Spółdzielczy Ośrodek Maszynowy Samopomocy Chłopskiej. Jego organizatorem był Bolesław Ciąpała, opiekunem koni Stanisław Dobrowolski, a opiekunem sprzętu kowal Stanisław Smoliński. 1948 r. - 11 lutego uruchomiono pierwszą w gminie bibliotekę publiczną. 1948 r. - tereny podworskie przechodzą pod Zarząd Państwowych Nieruchomości Ziemskich w Lesku, latem utworzono Państwowe Gospodarstwo Rolne. Pierwszym dyrektorem zostaje Tadeusz Ross. 1948 - 51r. - przeprowadzenie elektryfikacji miejscowości.
1949r. - do gminy Uherce Mineralne włączono gromady Łobozew i Ustianową. 1950-1957 - funkcjonuje spółdzielnia produkcyjna o nazwie Zrzeszenie Uprawy Ziemi"Szarotka", później Rolnicze Zrzeszenie Spółdzielcze.
1951r. - gromady Ustianowa i Łobozew zostają wyłączone z gminy w Uhercach Mineralnych i włączone do gminy w Ustrzykach Dolnych. 1952 r. - powstaje nowa placówka świadcząca usługi pocztowo-telekomunikacyjne.
1954r. - w wyniku reformy administracyjnej z 25 września zlikwidowano wiejskie gminy zbiorowe i utworzono mniejsze gromady. W skład gromady w Uhercach Mineralnych wchodziły Myczkowce i Zwierzyń. 1955-1960 r. - zostaje rozbudowana na potrzeby budowy zapór wodnych w Myczkowcach i Solinie stacja kolejowa Wygnanka. W miejsce dotychczasowego jednego toru wybudowano siedem nowych, w tym trzy tory wjazdowe i cztery tory z rampami wyładunkowymi. 1957 r. - została otwarta nowa, piętrowa szkoła licząca 8 sal lekcyjnych, a w starym budynku do 1980 roku funkcjonował internat dla uczniów spoza obwodu. W chwili obecnej mieści się w nim przedszkole. 1958 r. - w miejscowości założona zostaje baza produkcyjno-socjalna Rzeszowskiego Przedsiębiorstwa Robót Drogowych. 1961 r. - w wyniku kolejnej reformy, skład gromady w Uhercach Mineralnych został powiększony o Bóbrkę, Orelec i Zabrodzie. Obszar gromady liczył wówczas 4 859 ha i 4 700 mieszkańców, i w tej wielkości utrzymał się do momentu rozwiązania gromadzkich rad narodowych. 1972- 1977 r. - zostaje zbudowany Zakład Karny oraz osiedle mieszkaniowe dla pracowników. 1973 r. - zostaje przeprowadzona kolejna reforma w podziale administracyjnym. Uherce Mineralne wraz z Orelcem i Zwierzyniem zostały włączone w skład nowo organizowanej gminy w Olszanicy. Decyzja ta wywołała spore rozgoryczenie wśród mieszkańców, którzy w większości nie akceptują jej do dnia dzisiejszego. 1974 r. - powstał ludowy zespół "Uherczanki". 1974-1992 r. - funkcjonował Zakład Produkcji Betonu. Przez cały czas kierownikiem był Edward Witek. 1977-2002 r. - funkcjonowała Stacja Przesypowa Cementu i Wapna. 1977 r. - do nowo wybudowanych obiektów zostaje przeniesiona baza produkcyjna Bieszczadzkiego Przedsiębiorstwa Produkcji Leśnej "Las" w Lesku. W 1992 roku baza zostaje sprzedana. Powstaje nowy zakład o nazwie "EXTRANS", który kontynuuje dawną produkcję. 1977 r. - w miejscowym Zakładzie Karnym otwarto Zespół Szkół składający się ze szkoły podstawowej i zasadniczej szkoły zawodowej. Jego uczniami są osoby odbywające karę pozbawienia wolności i nie posiadające wykształcenia. 1977 - 1981 r.- miejscowość używała nazwy Nowa Wieś Bieszczadzka. 1983 r. - powstają Pracownicze Ogrody Działkowe "Szarotka", które dysponują działką o powierzchni 2,53 ha. Pierwszym prezesem został Tadeusz Sołowiej. 1992 r. - na bazie dawnej betoniarni powstaje Zakład Produkcyjno-Usługowo-Handlowy "PROHANBUD", którego właścicielem jest Zdzisław Różycki. 1999 r. - w wyniku wprowadzonej reformy oświatowej od IX 1999 r. w miejscowości funkcjonuje gimnazjum. Pierwszym dyrektorem został Wojciech Orłowski. 2002 r. - w styczniu zostaje otwarta mini-galeria "Pod Jesionami" w budynku dawnego "Domu ubogich".
2002 r. - 25 kwietnia powstaje Stowarzyszenie Rozwoju Kotliny Uherczańskiej. 2002 r. - 13 czerwca zostaje powołany Zespół Szkół Publicznych, w skład którego wchodzą : Szkoła Podstawowa i Gimnazjum.
Na uwagę zasługuje także działalność Ochotniczej Straży Pożarnej, Gminnego Koła Polskiego Związku Wędkarskiego i Ludowego Klubu Sportowego "Szarotka", z którego obecnie w rozgrywkach uczestniczy trzy drużyny piłki nożnej w różnych kategoriach wiekowych.
Koniec (na razie)
Wojciech Orłowski
|
